Print
Tam tam
Gehandicaptenauto of brommobiel.
Droog naar je werk, gezellig naar buiten
Als autorijden niet meer gaat of als het maar niet wil lukken om een rijbewijs te halen, kan een gehandicaptenauto of een brommobiel een uitkomst zijn. We zetten alle voors en tegens daarvan op een rijtje.
Door: Trudy Mantel
Een gehandicaptenauto is iets anders dan een gewone 45 km-auto, de zogenoemde brommobiel. Om in een brommobiel te mogen rijden heb je een bromfietscertificaat nodig en je mag er alleen mee op de rijbaan rijden. De gehandicaptenauto valt volgens de wet onder de invalidenvoertuigen. Dat betekent dat hij bijna overal mag rijden en staan en je hebt er geen rijbewijs of bromfietscertificaat voor nodig.
Zowel de gehandicaptenauto als de brommobiel mogen alleen rijden op wegen die niet verboden zijn voor langzaam verkeer. Zo'n verbod staat aangegeven met het bord 'verboden voor tractoren(!)' In tegenstelling tot de brommobiel kan de gehandicaptenauto dan verder over het fietspad terwijl de brommobiel het nakijken heeft.
We bespreken hier alleen invalidenvoertuigen; over brommobielen heeft de ANWB in Kampioen nr.11 van dit jaar een onderzoek gepubliceerd. Voordeel van de brommobiel is zijn grotere breedte, maar daar staat tegenover dat hij niet overal mag komen.
De wettelijk vastgestelde maximumbreedte van een invalidenvoertuig, dus ook van de gehandicaptenauto, bedraagt 1 meter 10 en dat is smal. Dit geeft wel een grote wendbaarheid en bruikbaarheid op fiets- en wandelpaden, maar het betekent dat je in moet schikken als je iemand mee wilt nemen. In de praktijk blijkt echter, dat twee mensen van min of meer 'normale' omvang er prima in kunnen zitten.
Overgenomen uit 'Overal Welkom', magazine voor Canta-rijders
Canta
De Canta en zijn 'voorloper' de Arola, beide van de firma Waaijenberg zijn de bekendste modellen gehandicaptenauto die in de handel zijn. Het autootje ziet er leuk uit en is met allerlei accessoires nog comfortabeler te maken. Vanzelfsprekend zijn alle aanpassingen die aan een 'gewone' auto zijn aan te brengen ook mogelijk in de Canta. Je kunt dan denken aan handgas en een verstelbare stoel. Het is zelfs mogelijk om de auto zo in te richten dat het mogelijk wordt om er door de achterdeur binnen te rijden met rolstoel of scooter. Veel is mogelijk; in feite wordt elk exemplaar geheel op de toekomstige gebruiker toegesneden. Bij de aanschaf van een nieuwe Canta moet je rekenen op een minimumprijs van €11.140, maar dit bedrag kan door extra's en aanpassingen aanzienlijk hoger uitvallen. Een 'occasion' is natuurlijk voordeliger. En mocht je neiging hebben tot het ruige werk: er is zelfs een model met vierwielaandrijving.
Smally
Kort geleden bracht Sieberg Minicars de Smally op de markt. De Smally is voorzien van een Honda-benzinemotor en voldoet aan alle eisen die aan een invalidenvoertuig worden gesteld. Ook hier is maatwerk mogelijk, de auto is op alle mogelijke manieren aan te passen. Hij is van polyester en dus oersterk en de instap is heel royaal gehouden. Afhankelijk van de aanpassingen moet je denken aan een prijs van minimaal € 10.435.
Shuttle
Zeker niet ongenoemd mag blijven de Shuttle van de firma Freewiel. Dit bedrijf kwam eerder in het nieuws met de Pendel, een soort scootmobiel waar je met je rolstoel op kunt rijden. Nu dus de Shuttle, een elektrisch aangedreven autootje waar je met je rolstoel in kunt rijden. Er staan geen stoelen in en de bediening gaat geheel met de hand. De maximale snelheid is 40 km/uur en de actieradius voor hij weer aan de lader moet is 70 km. De auto kan zakken om het inrijden te vergemakkelijken, met behulp van een afstandsbediening. Op de Supportbeurs van dit jaar kreeg de Shuttle een prijs van de Vereniging voor fabrikanten en importeurs van revalidatiehulpmiddelen (Fireva). Als je helemaal rolstoelgebonden bent is de Shuttle aantrekkelijk omdat je niet hoeft over te stappen en toch altijd je eigen rolstoel bij je hebt. Er zijn geen verdere aanpassingen nodig. Voor een Shuttle ben je een kleine € 17.000 kwijt.
WVG
Het is altijd moeilijk te voorspellen hoe de verschillende gemeenten omgaan met de verstrekking van een gehandicaptenauto. Het feit dat het hier gaat om een 'invalidenvoertuig', zou eigenlijk moeten garanderen dat dit voor mensen met een handicap een normale verstrekking is. Wettelijk gezien vallen deze autootjes immers onder dezelfde categorie als een scootmobiel. Sommige gemeenten interpreteren dat ook zo en verstrekken onder bepaalde omstandigheden het autootje. Meestal hanteren gemeenten echter het beruchte adagium 'goedkoopst adequaat' en dat is bijna altijd de scootmobiel, in combinatie met een taxivergoeding. Dan wordt bijvoorbeeld een Canta alleen verstrekt aan mensen voor wie het bezwaarlijk is om op een open voertuig te rijden. Ook kunnen soms sociaal-psychologische factoren, zoals het meenemen van je kind, meespelen. Het komt er op neer dat je als MS-patiënt met heel goede, door een deskundige ondersteunde, argumenten moet komen wil je in aanmerking komen. Mijn eigen, betrekkelijk kleine, gemeente Binnenmaas heeft er sinds 1994 maar één verstrekt en dat was aan iemand met longemfyseem!
Rijden
Je met maximaal 45 kilometer per uur door de stad of over de buitenweg voortbewegen heeft zo z'n haken en ogen. Omdat in de stad de auto's 50 km (of meer) plegen te rijden loop je al gauw het risico van 'wachtenden achter u' als je op de rijbaan rijdt. Wat dit betreft is de invoering van de maximumsnelheid van 30 km op de meeste wegen binnen de bebouwde kom een verbetering!
Het fietspad is vaak ook geen optie omdat je met je 1 meter 10 daarvoor aan de brede kant bent en fietsers langzamer rijden. Schoolkinderen, skaters en honden zijn op het fietspad medegebruikers waar je terdege rekening mee moet houden.
De buitenweg heeft dezelfde problemen nog in ernstiger mate. Omdat de auto's daar 80 km/uur rijden lijkt het toch veiliger - en rustiger - om voor het fietspad te kiezen. Een van de grote charmes van de gehandicaptenauto is dat hij ook mag rijden op fietspaden die voor bromfietsers verboden zijn. Het schijnt echter voor te komen dat de politie ze van het fietspad af stuurt! Maar het omgekeerde komt ook voor, van de rijbaan naar het fietspad.
Het is belangrijk dat een bestuurder zelf goed weet wat mag en wat niet mag. In het boekje 'Veilig op Pad' van de organisatie 3VO staat het allemaal duidelijk uitgelegd. Ook belangrijk is, dat hij of zij zich dient aan te passen aan het overige verkeer. Op de rijbaan ben je een bromfietser, op het fietspad een fietser en op het voetpad een voetganger!
Parkeren
Parkeren mag met een invalidenvoertuig in parkeervakken, op trottoirs, op invalidenparkeerplaatsen en in voetgangersgebieden. Een extra invalidenparkeerkaart is hierbij niet nodig. Wel moet je een parkeerkaart neerleggen op plaatsen met een algemeen parkeerverbod: je mag daar drie uur staan. Net als bij het parkeren met een invalidenparkeerkaart is het belangrijk om de andere weggebruikers niet te hinderen.
Oplossing
Hanneke Douw, mederedacteur van v/h@mensen.nl en enthousiast Canta-gebruiker zegt: "Voor mij is de Canta mijn overleving geweest. Mijn kind komt overal; ik kan haar overal naar toe brengen en overal met haar naar toe gaan. Ik ben totaal onafhankelijk van andere vervoerders. Dus ben ik verliefd op dat ding en ik scheur er mee van hot naar her. De hond uitlaten doe ik met de Canta. Ik rij met 30 km per uur en hij rent achter me aan. De andere weggebruikers hebben het nakijken. De auto's willen dat ik op het fietspad rijd en de fietsers schreeuwen me van het fietspad af. Ik mag het allemaal, zelfs op het voetpad mag ik rijden, dus uiteindelijk lach ik iedereen uit. Ik zit nooit in de file. Invaliditeit heeft zo z'n voordelen!"
Hoewel veel mensen, als ze zouden kunnen kiezen, een al of niet aangepaste 'echte' auto zouden prefereren lijkt een gehandicaptenauto een prima alternatief. Je kunt droog naar je werk, je kunt iemand meenemen voor een ritje in de natuur en je kunt op bezoek in een andere plaats. Voor veel mobiliteitsproblemen is zo'n auto een oplossing en.. je hoeft niet door de molen van het CBR om je rijbewijs te halen of te laten verlengen.
v/h@mensen.nl 2002, nr 3.
